“Βάλια Κάλντα” – η ζεστή κοιλάδα των ονείρων

Oivlaxoi.gr Περιηγήσεις Leave a Comment
H Βάλια Κάλντα aποτελεί μια απομονωμένη περιοχή στο Βόρειο τμήμα της Πίνδου. Έχει συνολική έκταση 68.990 στρέμματα και αποτελείται από τον πυρήνα με έκταση 33.490 στρέμματα. και την περιφερειακή ζώνη προστασίας με έκταση 35.500 στρέμματα.
H Βάλια Κάλντα βρίσκεται σε μια ιδιαίτερα δυσπρόσιτη περιοχή της οροσειράς της Πίνδου στα όρια μεταξύ των νομών Γρεβενών και Ιωαννίνων, βόρεια του Μετσόβου (κατά το μεγαλύτερο τμήμα του στο νομό Γρεβενών, ενώ ένα μικρότερο τμήμα απλώνεται στο νομό Ιωαννίνων) και περιφερειακά βρίσκονται τα χωριά Βωβούσα, Περιβόλι, Κρανιά Γρεβενών και Μηλέα Γρεβενών. Η συνολική του έκταση Δρυμού φτάνει τα 68.990 στρέμματα.

Ο όρος “Βάλια Κάλντα” είναι βλάχικος και στα ελληνικά μεταφράζεται Ζεστή Κοιλάδα. Και λέγεται έτσι, επειδή βρίσκεται χαμηλά, ενώ γύρω γύρω περιβάλλεται από ψηλές κορυφές 2.000 μέτρων. Εμφανίζει σημαντικές θερμοκρασιακές διακυμάνσεις στη διάρκεια του 24ώρου με υψηλές θερμοκρασίες την ημέρα χωρίς νέφωση και πολύ χαμηλές τη νύχτα.

Τα πυκνά δάση, οι ορμητικοί χείμαρροι και οι απότομοι γκρεμοί μαγεύουν τον επισκέπτη και τον καλούν για εξερεύνηση. Κάθε χρόνο εξάλλου εκατοντάδες επισκέπτες απ’ όλη την Ελλάδα αλλά και το εξωτερικό επισκέπτονται την κοιλάδα της Βάλια Κάλντα ώστε να θαυμάσουν τα μοναδικά και αξέχαστα τοπία της. Καλύπτεται από πυκνά δάση Μαύρης – Λευκόδερμης Πεύκης και Οξυάς, αποτελεί δε καταφύγιο για πολλά είδη πουλιών, ανάμεσα στα οποία είναι και ορισμένα σπάνια αρπακτικά (γύπας- βασιλαετός) και μεγάλα θηλαστικά (αρκούδα – αγριόγιδο- ζαρκάδι) που έχουν εξαφανισθεί απ’ τις περισσότερες περιοχές της Χώρας. Ολόκληρη η περιοχή αποτελεί ίσως τον πιο σημαντικό βιότοπο της Χώρας μας για την καφετιά αρκούδα.

Το κλίμα είναι ορεινό-μεσογειακό από τα πλουσιότερα στην Ελλάδα σε κατακρημνίσματα(1.500mm/έτος) και χιονοπτώσεις. Τα καλοκαίρια είναι δροσερά με αρκετές τοπικές βροχές. Η νέφωση είναι υψηλή και οι παγετοί συνηθισμένοι από τον Οκτώβριο μέχρι τον Μάϊο ενώ το χιόνι καλύπτει τον Δρυμό 7 με 8 μήνες το χρόνο.

Το τοπίο είναι εντυπωσιακό με μεγάλες ομαλές εκτάσεις για ξεκούραστο περίπατο αλλά και απότομες βραχώδεις πλαγιές με ορμητικά ρέματα για τους λάτρες της περιπέτειας. Η θέα είναι μαγευτική από τις κορυφές Φλέγγα (2.159 μ.), Αυτιά (2.082 μ.) και Αυγό (“Αωου” στα βλάχικα) που καλύπτονται από γέρικα κεραυνοβολημένα ρόμπολα (ευωδιαστό είδος πεύκου). Στους πρόποδες, στα ομαλά βοσκοτόπια βόσκουν χιλιάδες πρόβατα.Στα υπαλπικά υψίπεδα του βουνού Μαυροβουνίου στη Φλέγγα, σε υψόμετρο 1960 μ. και 1940 μ. σχηματίζονται δύο εντυπωσιακές μικρές λίμνες. Οι λίμνες αυτές που αποτελούν το σύμβολο της περιοχής συνδέονται με πολλούς θρύλους.

Η πάνω λίμνη από τις λίμνες Φλέγγα

Το Αρκουδόρεμα

Το Αρκουδόρεμα σχηματίζεται από το ποταμάκι Ζεστό και το Σαλιατούρας ρέμα. Σύμφωνα με το θρύλο:

Άνθρωποι και αρκούδες έπιναν νερό από το ίδιο ρέμα. Ανατολικά στην κοιλάδα, όπου είχε αραιή δασοκάλυψη ζούσαν οι άνθρωποι και στα δυτικά με την πυκνή δασοκάλυψη οι αρκούδες. Οι κοινές συναντήσεις ήταν πολλές. Έτσι οι άνθρωποι το ονόμασαν Αρκουδόρεμα και οι αρκούδες… ανθρωπόρεμα“.

Γι’αυτό και η ονομασία Αρκουδόρεμα. Αυτό το ήρεμο ζεστό ρεματάκι τον χειμώνα αλλάζει όψη. Μεταμορφώνεται σε ένα πολύβουο άγριο ρέμα που τα νερά του καταλήγουν στον ποταμό Αώου.

Ένας άλλος θρύλος λέει οτι στα σύνορα τον δυο κοινοτήτων (Βοβούσα καο Περιβόλι) και σε υψόμετρο 1800 μέτρα εις του πρόποδες του “Αβγού” (Αώου) που είναι 2200 μέτρα, υπάρχει μια τοποθεσία που λέγεται “Πάντα α φρατιλόρ” ( κοριτσόκαμπο) ο που συγκεντρώνονταν

Η κάτω λίμνη από τις λίμνες Φλέγγα

τα κορίτσια του Περιβολίου και Βοβούσας κάθε 24 Ιουνίου του έκαστου έτους, και χόρευαν. Τούτο το είχαν αποφασίσει η γέροντες τότε διότι τα χωριά ήταν νομάδες και δεν είχαν την δυνατότητα η νέοι να γνωρίζονται μεταξύ τούς και καθόρισαν αυτό το χώρο ώστε τα αγόρια να δουν τα κορίτσια και τα κορίτσια να δουν τα αγόρια. Μετά το χορό γινόταν όλα τα συνοικέσια των καιρώ εκείνω. Σήμερα αυτό το πανηγύρι που λέγεται “Το πανηγύρι των κοριτσιων” συνεχίζεται μέχρι σήμερα.

Στο θαύμα της ζωής, ένα μυστικό που κρατά καλά φυλαγμένο μέσα της η Ζεστή Κοιλάδα. Και σου αποκαλύπτεται. Αρκεί να θες να το δεις…

Όπως είχε γράψει ο μεγάλος ποιητής και ορειβάτης Νικηφόρος Βρεττάκος:

“Έχεις κάνει πλατάνια
Έχεις δρύα, έχεις έλατα, κύριε
Γιατί με σπατάλησες
Η κορυφές των βουνών
Ήταν πάντοτε άδειες
Θα μπορούσες να με έχεις κάνει
ένα αρτόδεντρο”

Η αξία της περιοχής της Βάλια Κάλντα και η ανάγκη προστασίας της έχει αναγνωρισθεί όχι μόνο με την κήρυξη της σαν Εθνικό Δρυμό απο το 1966 αλλά και σε πανευρωπαἳκή κλίμακα με την ένταξη της στο δίκτυο των ιδιαίτερα προστατευομένων περιοχών της Ευρωπαἳκής Ένωσης. Τα παλιά χρόνια εδώ πάνω ζούσαν 80.000 αιγοπρόβατα καταστρέφοντας κάθε ίχνος βλάστησης. Ευτυχώς η βόσκηση έχει περιοριστεί εκτός της περιφερειακής ζώνης, καθώς η συνέχισή της θα μετέτρεπε την Βάλια Κάλντα σε έναν απέραντο γυμνό βοσκότοπο.

oivlaxoi.gr

Δείτε Επίσης

Κοινοποιηση

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *